Năm tháng vô tình, chính mình rồi cũng khác

Có ngoảnh lại mới thấy, con đường mình chọn rốt cuộc đã bước đi được bao xa, người bên cạnh mình đã ở lại được bao lâu, từ những mất mát học được những gì. Thời gian vẫn đi trên con đường thẳng tắp, Sài Gòn đã khác, chính mình cũng khác. Không có gì trên đời là không thay đổi, chỉ là nhanh đến mức không tưởng, hay chậm đến mức không nhận ra.

***

“Thường thì chúng ta thay đổi bản thân vì một trong hai lý do: cảm hứng hoặc tuyệt vọng”, doanh nhân Jim Rohn không cần sử dụng quá nhiều câu chữ cũng nêu được đích danh tiền đề dẫn đến sự thay đổi. Đến giọt nước cũng không chảy hai lần qua cùng một nơi thì con người làm sao giữ cho mình tách bạch khỏi sự thay đổi. 

Dù muốn dù không, thời gian vốn là quy luật bất thành văn không phạm trù nào có thể can thiệp. Có những thay đổi nhìn thấy được, cũng có những thay đổi diễn ra trong âm thầm, chung quy ngoại trừ sự thay đổi thì không có gì là không thay đổi. 

Người trưởng thành đôi lúc ngồi nhìn lại và ngạc nhiên, chính mình đã là điều gì đó rất khác so với ngày xưa. Và dĩ nhiên, như nhà văn người Anh - Lewis Carroll nói, tôi không thể quay lại ngày hôm qua, bởi vì khi ấy tôi là một con người khác. 

Từ khoảnh khắc đầu tiên đến với thế giới chính là đã chấp nhận bị chi phối bởi sự thay đổi. Phôi thai trở thành trẻ sơ sinh, rồi đứa trẻ bắt đầu cao lớn, chẳng bao lâu đã là một người trưởng thành. Vẻ bề ngoài thay đổi là điều ai cũng nhìn thấy, thay đổi tâm lý là điều ai cũng biết nhưng không nhìn thấy được. Dù cho có thể nhìn thấy hay không đi nữa, không ai có thể phủ nhận sự đổi thay tỷ lệ thuận với nhịp chảy thời gian. 

Thành phố nơi tôi lớn lên, có người gọi là Sài Gòn hoa lệ, còn với tôi đó là một người bạn đồng hành. Chương trình hòa nhạc sáng cuối tuần ở nhà hát thành phố vẫn diễn ra đều đặn từ lúc tôi còn là học sinh tiểu học, đến giờ tôi đã hơn hai mươi tuổi. Có điều mỗi khi đến nghe, tôi chọn đứng phía xa để nhìn được toàn cảnh nhà hát và đám đông vây quay dàn nhạc thay vì chen chúc và xung phong lên hát khi được MC mời như hồi nhỏ. 

Dàn nhạc cũng thay đổi, phong cách ăn mặc thoải mái hơn, các thiết bị chơi nhạc điện tử dần dà áp đảo mấy nhạc cụ cồng kềnh. Đến cả giai điệu ngợi ca thành phố này cũng hiện đại và trẻ trung hơn rất nhiều. 

Khu trung tâm náo nhiệt được những bóng đại thụ ôm ấp, nhiều khoảng không gian phục vụ việc đi bộ hình thành. Gần đây nhất là hoạt động đạp xe dạo phố vừa tiết kiệm vừa bảo vệ môi trường, cũng là niềm vui mới với người cũ ở nơi này như tôi chẳng hạn. Có lẽ đối với thế hệ trước tôi nữa, trên mảnh đất này chỉ còn được đôi ba sợi hồi ức. Thời gian giống như cục tẩy, không chỉ xóa những cái cũ dành chỗ cho sự thay đổi, mà còn xóa luôn hình ảnh cũ trong tâm trí con người. 

Đến nhận thức còn thay đổi chóng mặt thì sá gì các vật chất khác. Trước đây chúng ta cho rằng Trái đất bằng phẳng, dưới chân là mặt đất còn bầu trời ở trên đầu. Sau này mới biết, hoá ra Trái đất vốn hình cầu. Rồi sau nữa chúng ta khám phá ra hệ Mặt trời là một trong các hệ hành tinh, Trái đất hay Mặt trời chỉ như giọt nước trong đại dương của dải ngân hà rộng lớn. Nhưng rồi lại lần nữa, biết rằng dải ngân hà cũng chỉ bằng hạt bụi trong không gian của các thiên hà.

Có ngoảnh lại mới thấy, con đường mình chọn rốt cuộc đã bước đi được bao xa, người bên cạnh mình đã ở lại được bao lâu, từ những mất mát học được những gì. Thời gian vẫn đi trên con đường thẳng tắp, Sài Gòn đã khác, chính mình cũng khác. Không có gì trên đời là không thay đổi, chỉ là nhanh đến mức không tưởng, hay chậm đến mức không nhận ra.